Geest, recht en orde in de kerk

Training in kerkrecht als een theologische en geestelijke praktijk

De kerk kan niet zonder recht en orde in de gebroken realiteit waarin we leven. Rechtszekerheid is hard nodig, juist ook in de kerk. Maar we moeten niet denken dat het wel goed zit als je alles codificeert en in regeltjes denkt te hebben gevangen.

Het kerkrecht moet juist niet juridiseren, niet opgaan in het toepassen van regeltjes. Dat zou getuigen van geestelijke onvolwassenheid en geen recht doen aan het eigen karakter van het kerkrecht. Maar hoe moet het dan wel? Hoe verhouden kerkorde, kerkrecht en ecclesiologie zich tot elkaar? Waar begin je en waar eindig je als je geconfronteerd wordt met lastige en soms netelige kerkelijke vraagstukken?

In de training Geest, recht en orde in de Kerk word je vanuit de nieuwe kerkorde GKv (2014) bijgepraat over kerkrecht anno nu en leer je veel over de inhoud en achtergronden van diverse kerkordes en de ecclesiologie van verschillende kerken. De focus ligt op de weerbarstige kerkelijke praktijk. Met behulp van concrete casussen, ingebracht door deelnemers, ga je met elkaar aan de slag aan de hand van het aangereikte kerkrechtelijke instrumentarium. Je leert met een actuele ecclesiologische blik te kijken naar kerkrechtelijke vraagstukken en doorloopt met elkaar de stappen die nodig zijn om van een casus via ecclesiologische bezinning en kerkordelijke kennis te komen tot het formuleren van beleid. Je leert om met zaken van recht en orde in de kerk als voluit theologische en geestelijke praktijken om te gaan.

Leerdoelen

Doelgroep

Predikanten, theologen, juristen, ouderlingen, diakenen, kerkelijke werkers, geïnteresseerde gemeenteleden van welke geloofsgemeenschap ook

Docenten

Dr. C. (Leon) van den Broeke is universitair docent Kerkrecht aan de Theologische Universiteit Kampen en Assistant Professor Religion, Law and Society/Church Polity aan de Vrije Universiteit Amsterdam
Mr. dr. P.T. (Pieter) Pel is advocaat en kerkrechtdeskundige. Pieter Pel (1961) werkt sinds 1985 als advocaat. Hij promoveerde in 2013 in Groningen op Geestelijken in het recht. De rechtspositie van geestelijke functionarissen in het licht van het eigen recht van kerken en religieuze gemeenschappen in de Nederlandse rechtsorde. Hij was jarenlang lid van diverse generale deputaatschappen in de GKv (kerk en overheid; curatorium TU Kampen; kerkorde en kerkrecht) en is medeauteur van de nieuwe Kerkorde, die deze kerken in 2014 invoerden. Mr. Pel maakt deel uit van de redactieraad van het Nederlands Tijdschrift voor Kerkrecht (NTKR).

Certificering

Voorwaarde voor certificering (3 EC: 28 uur cursus, casus en cursusvoorbereiding 14 uur, literatuurstudie en eindopdracht 42 uur) is presentie en actieve participatie tijdens de cursusdagen, en een goede beoordeling van de eindopdracht; uit het totaal dient te blijken dat de leerdoelen van deze cursus voldoende zijn behaald.

Programma

Maandag 12 februari 2018
Dagdeel 1:            Introductie, kennismaking, de plaats van de KO in de kerk
Dagdeel 2:            Plaatselijke kerk en kerkverband                                 

 Maandag 12 maart 2018
Dagdeel 3:            Gemeente-zijn: ambten, diensten en gemeenteleden
Dagdeel 4:            De classis en kerkvisitatie 

Maandag 26 maart 2018
Dagdeel 5:            De synode en deputaatschappen
Dagdeel 6:            Recht doen in de kerk    

 Maandag 9 april 2018
Dagdeel 7:            Tucht
Dagdeel 8:            Vrije ruimte, reflectie en afronding: wat neem je mee naar de praktijk?

Opdrachten

  • Je stuurt uiterlijk 1 februari 2018 je antwoord in op de vraag wat je aan Kerkrecht in je opleiding hebt meegekregen. Tevens stuur je een geanonimiseerde casus in (max. 300 woorden) met daarbij wat je aandachtspunten of (rechts)vragen zijn;
  • Ter voorbereiding op elke studiedag ontvang je een literatuuropdracht vanwege de te bestuderen stof;
  • Aan het einde van de cursus maak je een eindopdracht van ca. 2500 woorden over een van de deelonderwerpen die in de dagdelen aan de orde is gekomen. Die opdracht voer je uit in tweetallen. De deadline voor deze eindopdracht is 9 mei 2018.